Konsulat Rozwoju
Poradniki

Podatki w eksporcie usług: co musisz wiedzieć

Autor Anna Kowalska, Doradca Podatkowy·20 czerwca 2024·6 min read

Eksport usług do kontrahentów z Unii Europejskiej nie musi kończyć się stosem poprawek w urzędzie skarbowym. Przejdźmy do konkretów – jak wystawiać faktury, aby nie płacić dwa razy tego samego podatku.

Kluczowa zasada: gdzie usługa jest wykonana

Większość przedsiębiorców, z którymi pracujemy w Konsulat Rozwoju, wpada w tę samą pułapkę. Myślą, że miejsce wykonania usługi to zawsze Polska, bo tu siedzicie przed laptopem. Niestety, w podatkach VAT jest zupełnie inaczej. Jeśli sprzedajesz usługę dla firmy (B2B), zazwyczaj miejscem opodatkowania jest kraj Twojego klienta. To oznacza, że na fakturze nie powinna pojawić się polska stawka 23%, tylko adnotacja o odwrotnym obciążeniu (reverse charge).

W naszych ostatnich 7 sprawach dotyczących doradztwa podatkowego, 4 z nich dotyczyły błędnego naliczenia VAT-u na fakturach dla niemieckich kontrahentów. Przedsiębiorcy doliczyli 23% VAT, co sprawiło, że ich oferta była droższa, a klient musiał czekać na korektę faktury. To strata czasu i niepotrzebne zamieszanie w księgowości, którego można uniknąć po prostu znając zapisy ustawy o VAT.

Jeśli sprzedajesz usługę dla firmy (B2B), miejscem opodatkowania jest zazwyczaj kraj Twojego klienta.
Kluczowa zasada: gdzie usługa jest wykonana

Weryfikacja kontrahenta w systemie VIES

Zanim wyślesz fakturę bez VAT, musisz upewnić się, że Twój klient jest aktywnym podatnikiem VAT-UE. Nie wystarczy sprawdzić numer NIP na wizytówce czy stopce e-maila. Musicie wejść na stronę systemu VIES i pobrać potwierdzenie rejestracji. To zajmuje około 2 minut, a chroni przed koniecznością zapłaty podatku z własnej kieszeni, gdyby okazało się, że numer NIP jest nieaktywny.

Ostatnio pomagaliśmy klientowi z sektora IT, który przez 5 miesięcy nie zweryfikował kontrahenta w systemie. Okazało się, że po 3 miesiącach firma klienta zawiesiła aktywność unijną. Urząd zakwestionował faktury na kwotę 47 000 PLN. Musieliśmy składać wyjaśnienia i składać korekty deklaracji. To bolesna lekcja – zawsze drukuj potwierdzenie z VIES i trzymaj je w segregatorze obok faktury.

Faktury i stawki NP - jak to oznaczyć

Na fakturze w polu 'Stawka VAT' wpisujemy 'NP', czyli nie podlega. Dodatkowo musisz dodać adnotację: 'odwrotne obciążenie'. W języku angielskim używamy zwrotu 'reverse charge'. To jasna informacja dla zagranicznego księgowego, że to on ma obowiązek rozliczyć VAT w swoim kraju. Jeśli tego nie dopiszesz, urząd skarbowy może uznać, że nie dopełniłeś formalności.

W Konsulat Rozwoju często poprawiamy gotowe szablony faktur, które w polskich programach księgowych domyślnie sugerują stawkę 23%. Pamiętaj, żeby nie klikać bezmyślnie dalej. Zabezpieczamy Twój kolejny krok, sprawdzając, czy Twoje oprogramowanie faktycznie obsługuje tryb eksportu usług. Jedna mała zmiana w ustawieniach programu zaoszczędzi Ci wizyty u nas w biurze za pół roku.

Jedna mała zmiana w ustawieniach programu zaoszczędzi Ci wizyty u nas za pół roku.
Faktury i stawki NP - jak to oznaczyć

Kiedy musisz się zarejestrować do VAT-UE

Wielu mikroprzedsiębiorców korzysta ze zwolnienia z VAT w Polsce. Czy to oznacza, że przy eksporcie usług też jesteś zwolniony? I tak, i nie. Jeśli świadczysz usługi dla firm z Unii, nawet korzystając ze zwolnienia podmiotowego w kraju, musisz złożyć formularz VAT-R i zarejestrować się jako podatnik VAT-UE. To nie czyni Cię automatycznie płatnikiem VAT od każdej sprzedaży krajowej, ale pozwala legalnie wystawiać faktury zagraniczne bez podatku.

To częsty punkt sporny. Widzieliśmy już 3 przypadki, gdzie przedsiębiorcy działali 'na czuja'. Urząd skarbowy zarejestrował to jako zaległość podatkową. Procedura VAT-UE to tylko jeden dodatkowy dokument, który wysyłasz do swojego urzędu. Mówimy jak jest – lepiej poświęcić godzinę na papierologię teraz, niż wyjaśniać sytuację w trakcie kontroli podatkowej w przyszłym roku.